Czego pies nie może jeść? Lista od A do Z

Czego pies nie może jeść? Lista zakazanych produktów od A do Z

Ponad 50 produktów z domowej kuchni ocenionych pod kątem ryzyka. Dowiesz się, dlaczego szkodzą, jakie dają objawy i co zrobić, gdy pies coś zjadł.

• Bardzo groźne
• Groźne
• Niezalecane
• Bezpieczne

Pies nie jest małym człowiekiem. Jego organizm inaczej metabolizuje wiele związków, które my jemy bez zastanowienia. Teobromina z czekolady utrzymuje się w organizmie psa wielokrotnie dłużej niż u ludzi, a ksylitol, dla nas bezpieczny słodzik, u psa gwałtownie obniża poziom cukru we krwi. Poniżej znajdziesz kompletną listę produktów, których pies nie powinien jeść, uporządkowaną według ryzyka i alfabetu.

10 najgroźniejszych produktów dla psa

Te produkty odpowiadają za większość poważnych zatruć pokarmowych u psów. Przy każdym z nich kontakt z weterynarzem jest konieczny, nawet jeśli pies czuje się dobrze.

Czego pies nie może jeść: lista od A do Z

Kliknij literę, aby przejść do produktu. Oznaczenia ryzyka dotyczą typowych ilości, które pies może zjeść w domu.

A

Alkohol Bardzo groźne

Pies jest znacznie wrażliwszy na etanol niż człowiek. Już kilka łyków piwa, likieru czy nalewki może wywołać zataczanie się, wymioty, spadek cukru i temperatury ciała, a w cięższych przypadkach utratę przytomności. Uważaj też na ciasta nasączane alkoholem i płyny do płukania ust.

Awokado Groźne

Persyna z awokado jest dla psów znacznie mniej toksyczna niż dla ptaków czy koni, ale owoc jest bardzo tłusty i może wywołać biegunkę lub zapalenie trzustki. Największe ryzyko to duża, śliska pestka, która może zablokować przełyk lub jelita.

B

Boczek, kiełbasa i tłuste mięso Groźne

Duża dawka tłuszczu na raz, np. skórka z pieczeni, boczek czy resztki z grilla, to jedna z najczęstszych przyczyn ostrego zapalenia trzustki u psów. Wędliny są też bardzo słone i często doprawione czosnkiem.

Brzoskwinie, morele, nektarynki (pestki) Groźne

Miąższ w małej ilości nie szkodzi. Pestki zawierają glikozydy uwalniające cyjanowodór po rozgryzieniu, a w całości mogą spowodować niedrożność jelit.

C

Cebula Bardzo groźne

Związki siarkowe z cebuli niszczą czerwone krwinki psa i prowadzą do anemii hemolitycznej. Szkodzi cebula surowa, smażona, gotowana i suszona w proszku, a więc także zupy, sosy i gotowe przyprawy. Zatrucie opisuje się po zjedzeniu ilości odpowiadającej około 0,5% masy ciała psa naraz, czyli około 50 g u psa ważącego 10 kg. Mniejsze dawki podawane regularnie też mogą się sumować.

Czekolada i kakao Bardzo groźne

Zawierają teobrominę i kofeinę, które pies rozkłada bardzo wolno. Im ciemniejsza czekolada, tym groźniejsza: najwięcej teobrominy ma kakao i czekolada do pieczenia, potem gorzka, mniej mleczna. U psa ważącego 5 kg objawy może wywołać już kilkanaście gramów gorzkiej czekolady. Objawy to niepokój, wymioty, biegunka, silne pragnienie, przyspieszone tętno, a przy większych dawkach drgawki.

Czosnek Bardzo groźne

Działa jak cebula, ale jest kilka razy silniejszy. Popularna rada, by podawać czosnek „na kleszcze i pchły”, nie ma potwierdzenia naukowego i naraża psa na anemię. Do kleszczy służą preparaty przepisane przez weterynarza.

Ciasto drożdżowe (surowe) Bardzo groźne

W ciepłym żołądku surowe ciasto rośnie, rozciągając go i uciskając sąsiednie narządy. Drożdże fermentują i wytwarzają alkohol, który przenika do krwi. Upieczone pieczywo w małej ilości nie jest toksyczne.

Chmiel Bardzo groźne

Szyszki chmielu, świeże i zużyte po warzeniu piwa, mogą wywołać u psa gwałtowny, zagrażający życiu wzrost temperatury ciała. To realne ryzyko w domach, w których warzy się piwo.

Cytrusy Niezalecane

Kawałek miąższu pomarańczy czy mandarynki nie zaszkodzi, ale skórki, pestki i olejki eteryczne mogą podrażnić żołądek. Większość psów i tak nie lubi kwaśnego smaku.

Chipsy, paluszki i słone przekąski Groźne

Duże ilości soli mogą wywołać zatrucie solą: wymioty, biegunkę, drżenia i drgawki. Chipsy są też tłuste i często mają przyprawy z cebulą i czosnkiem.

D

Dziczyzna z dzika (surowa) Bardzo groźne

W Polsce wirus choroby Aujeszky’ego występuje u dzików. U psa zakażenie kończy się śmiercią, zwykle w ciągu 1–2 dni od pojawienia się objawów, a charakterystyczny objaw to silny świąd. Nie istnieje leczenie. Nie podawaj psu surowego mięsa i podrobów z dzika i nie pozwalaj mu jeść resztek po polowaniu.

Drożdże Groźne

Surowe drożdże piekarskie działają jak surowe ciasto: fermentują w żołądku i wytwarzają alkohol oraz gazy.

G

Grzyby leśne Bardzo groźne

Psy na spacerach potrafią zjeść dzikie grzyby, w tym muchomory, które uszkadzają wątrobę. Każdy zjedzony grzyb leśny traktuj jak zatrucie i zabierz go do weterynarza w torebce. Pieczarki ze sklepu podane bez tłuszczu i przypraw nie są toksyczne.

Guma do żucia Bardzo groźne

Większość gum „bez cukru” zawiera ksylitol. U małego psa kilka drażetek może wystarczyć do ciężkiej hipoglikemii. Sprawdzaj kieszenie kurtek i torebki, bo psy często stamtąd wyjadają gumę.

Gałka muszkatołowa Groźne

Zawiera mirystycynę. Większe ilości, np. z ciasta piernikowego lub przyprawy wysypanej z opakowania, mogą wywołać dezorientację, przyspieszone tętno i drżenia.

H

Herbata Groźne

Zawiera kofeinę. Łyk wystygłej herbaty nie jest groźny, ale zjedzone torebki i liście herbaty to spora dawka kofeiny.

J

Jajka surowe Niezalecane

Niosą ryzyko salmonelli. Białko surowego jajka zawiera awidynę, która przy regularnym podawaniu może ograniczać przyswajanie biotyny. Jajko ugotowane na twardo jest dla psa dobrą przekąską.

Jabłka: ogryzki i pestki Niezalecane

Miąższ jabłka jest bezpieczny i zdrowy. Pestki zawierają niewielkie ilości amigdaliny, a twardy ogryzek może utknąć w przełyku małego psa. Podawaj kawałki bez gniazda nasiennego.

K

Kawa (ziarna, fusy, kapsułki) Bardzo groźne

Kofeina u psa powoduje pobudzenie, wymioty, przyspieszone bicie serca, drżenia i drgawki. Najgroźniejsze są ziarna, kawa mielona, fusy i kapsułki, bo zawierają dużo kofeiny w małej objętości.

Ksylitol (cukier brzozowy, E967) Bardzo groźne

To jeden z najniebezpieczniejszych składników dla psa. Wywołuje gwałtowny wyrzut insuliny i spadek cukru we krwi, a większe dawki uszkadzają wątrobę. Znajdziesz go w gumach do żucia, słodyczach „bez cukru”, niektórych masłach orzechowych, pastach do zębów dla ludzi i wypiekach „fit”. W Polsce sprzedaje się go też jako „cukier brzozowy”.

Kości gotowane i pieczone Groźne

Obróbka termiczna sprawia, że kości stają się kruche i pękają na ostre odłamki. Mogą zranić jamę ustną, przełyk i jelita albo spowodować niedrożność. Szczególnie groźne są kości drobiowe i rybie. Surowe kości też nie są wolne od ryzyka, dlatego zawsze pilnuj psa przy gryzieniu.

Kolby kukurydzy Groźne

Same ziarna kukurydzy nie szkodzą, ale kolba to klasyczna przyczyna niedrożności jelit, często wymagającej operacji. Pilnuj resztek po grillu.

L

Lody Groźne

Zawierają laktozę i cukier, a wersje czekoladowe, rodzynkowe lub „bez cukru” mogą zawierać czekoladę, rodzynki albo ksylitol. Jeśli chcesz dać psu coś chłodnego latem, zamroź kawałki arbuza bez pestek.

M

Orzechy makadamia Bardzo groźne

Wywołują osłabienie, zwłaszcza tylnych łap, drżenia mięśni, wymioty i gorączkę. U małego psa objawy może dać już kilka orzechów. Zwykle ustępują w ciągu 1–2 dni, ale makadamia często trafia do psa razem z czekoladą, co zwiększa ryzyko.

Mleko i nabiał Niezalecane

Wiele dorosłych psów słabo trawi laktozę i reaguje biegunką lub wzdęciami. Nie jest to zatrucie, ale mleko nie jest psu potrzebne. Niewielkie ilości jogurtu naturalnego lub twarogu większość psów toleruje dobrze.

Masło orzechowe z ksylitolem Bardzo groźne

Zwykłe masło orzechowe bez soli i dodatków jest bezpieczne w małych ilościach. Zanim wysmarujesz nim zabawkę, sprawdź skład, bo niektóre wersje „light” i „bez cukru” zawierają ksylitol.

N

Napoje energetyczne i cola Bardzo groźne

Duża dawka kofeiny w połączeniu z innymi pobudzającymi składnikami. Energetyki bez cukru mogą dodatkowo zawierać słodziki.

O

Orzechy włoskie i inne orzechy Groźne

Orzechy są tłuste i mogą wywołać zapalenie trzustki, a solone dodatkowo zawierają dużo soli. Spleśniałe orzechy włoskie, np. znalezione pod drzewem, mogą zawierać mikotoksyny wywołujące drżenia i drgawki. Małe psy mogą się też nimi zadławić.

P

Por i szczypiorek Bardzo groźne

To rośliny z tej samej rodziny co cebula i czosnek, o takim samym działaniu na czerwone krwinki. Uważaj na twarożek ze szczypiorkiem i zupy z porem.

Pestki owoców (śliwki, wiśnie, czereśnie) Groźne

Pestki, a także łodygi i liście drzew pestkowych, zawierają związki uwalniające cyjanowodór. Pestki w całości grożą też niedrożnością. Miąższ bez pestek w małej ilości jest bezpieczny.

Pomidory zielone, łodygi i liście Groźne

Zielone części pomidora zawierają solaninę i tomatynę, które podrażniają przewód pokarmowy. Dojrzały, czerwony miąższ w małej ilości nie szkodzi. Uważaj na psy, które podjadają w ogrodzie.

R

Rodzynki (także sułtanki i koryntki) Bardzo groźne

Działają jak winogrona, ale są bardziej skoncentrowane. Pamiętaj o rodzynkach w keksie, bułkach, musli, sernikach i makowcu.

Rabarbar (liście) Groźne

Liście zawierają dużo szczawianów, które mogą uszkadzać nerki. Nie wyrzucaj ich tam, gdzie pies ma dostęp.

S

Sól Groźne

Zatrucie solą grozi po zjedzeniu dużej ilości soli, np. z domowej masy solnej lub ciastoliny, słonych przekąsek, a także po piciu wody morskiej. Objawy to wymioty, biegunka, silne pragnienie, drżenia i drgawki.

Surowa wieprzowina Bardzo groźne

Tak jak w przypadku dzika, surowe mięso i podroby wieprzowe mogą przenosić wirus choroby Aujeszky’ego, śmiertelny dla psów. Wieprzowina dobrze ugotowana, chuda i bez przypraw nie niesie tego ryzyka.

Słodycze i wypieki Groźne

Nawet jeśli nie zawierają czekolady, rodzynek ani ksylitolu, to dużo cukru i tłuszczu. Regularne podawanie sprzyja otyłości i problemom z zębami, a jednorazowa duża porcja może wywołać zapalenie trzustki.

T

Tłuste resztki ze stołu Groźne

Skóra z kurczaka, tłuszcz z pieczeni, sosy i resztki świąteczne to typowy zestaw, który trafia do lecznic tuż po świętach. Tłuszcz w dużej dawce obciąża trzustkę, a sosy często zawierają cebulę i czosnek.

W

Winogrona Bardzo groźne

Mogą wywołać ostrą niewydolność nerek. Nie ma znanej bezpiecznej dawki, a wrażliwość jest bardzo różna. Niektóre psy chorują po kilku owocach, inne zjadają więcej bez objawów. Według najnowszych hipotez odpowiada za to kwas winowy. Każde zjedzenie winogron konsultuj z weterynarzem.

Wiśnie i czereśnie Groźne

Miąższ bez pestek nie szkodzi. Pestki, szypułki i liście zawierają związki cyjanogenne.

Z

Ziemniaki surowe i zielone Groźne

Surowe, zielone i kiełkujące ziemniaki zawierają solaninę, która podrażnia przewód pokarmowy i układ nerwowy. Ugotowane ziemniaki bez soli i tłuszczu są bezpieczne.

Zepsute jedzenie i kompost Bardzo groźne

Spleśniałe pieczywo, ser, resztki z kosza i kompostownika mogą zawierać mikotoksyny, które wywołują silne drżenia mięśni i drgawki już w ciągu kilku godzin. Zabezpiecz kosz na śmieci i kompostownik.

Wróć do alfabetu

Objawy zatrucia pokarmowego u psa

Najczęstsze objawy zatrucia to wymioty, biegunka, ślinotok, apatia lub nietypowe pobudzenie, drżenia, chwiejny chód, przyspieszony oddech i bladość dziąseł. Wiele zatruć nie daje jednak od razu żadnych objawów:

• ksylitol może obniżyć cukier już w ciągu 30–60 minut,
• czekolada daje objawy zwykle po 6–12 godzinach,
• winogrona i rodzynki uszkadzają nerki w ciągu 1–3 dni,
• cebula i czosnek prowadzą do anemii nawet po 1–5 dniach.

Dlatego nie warto czekać, aż pies „zacznie źle wyglądać”. Leczenie jest najskuteczniejsze, zanim trucizna zdąży się wchłonąć. Jeśli nie masz pewności, czy pies cierpi, przeczytaj nasz poradnik o sygnałach bólu u psa.

Co zrobić, gdy pies zjadł coś trującego?

1. Zabierz psu resztę produktu i sprawdź, ile mógł zjeść. Zachowaj opakowanie ze składem.
2. Zanotuj godzinę zjedzenia i orientacyjną wagę psa.
3. Zadzwoń do weterynarza lub całodobowej lecznicy, zanim pojawią się objawy. Lekarz oceni, czy dawka jest groźna.
4. Nie wywołuj wymiotów samodzielnie. Sól może wywołać zatrucie solą, a woda utleniona podrażnia żołądek. Wymioty są też niebezpieczne po zjedzeniu ostrych przedmiotów i środków żrących. Weterynarz poda lek, który zrobi to bezpiecznie.
5. Jedź do lecznicy, jeśli lekarz tak zaleci. Zabierz opakowanie, resztki produktu, a przy grzybach także ich próbkę.

Nie tylko jedzenie: inne zagrożenia w domu

Wiele zatruć u psów nie ma nic wspólnego z kuchnią. Przechowuj poza zasięgiem psa:

• leki dla ludzi, zwłaszcza przeciwbólowe (ibuprofen, naproksen, paracetamol) i leki na ADHD. Nigdy nie podawaj psu leków przeciwbólowych bez zalecenia weterynarza;
• nikotynę: papierosy, gumy i plastry nikotynowe oraz płyny do e-papierosów;
• produkty z THC, np. żelki i ciastka z marihuaną;
• trutki na gryzonie i ślimaki oraz płyn do chłodnic (glikol etylenowy ma słodki smak, który przyciąga psy).

Więcej o domowych pułapkach przeczytasz w artykule Pies sam w domu – jakie niebezpieczeństwa mogą na niego czyhać.

Co pies może jeść?

Wiele produktów z ludzkiej kuchni jest dla psa bezpiecznych, jeśli podajesz je bez soli, przypraw i tłuszczu oraz jako dodatek, a nie podstawę diety. Przekąski nie powinny przekraczać około 10% dziennej porcji jedzenia.

Mity o psiej diecie

„Czosnek chroni psa przed kleszczami”

Nieprawda. Nie ma dowodów, że czosnek odstrasza kleszcze, za to może uszkadzać krwinki psa. Przed kleszczami chronią preparaty zalecone przez weterynarza.

„Kawałek czekolady jeszcze nikomu nie zaszkodził”

Wszystko zależy od rodzaju czekolady i wagi psa. Kostka mlecznej czekolady zjedzona przez dużego psa zwykle nie wywoła objawów. Ta sama ilość gorzkiej czekolady lub kakao może zaszkodzić psu miniaturowemu.

„Pies zjadł winogrona i nic mu nie było, więc są bezpieczne”

Wrażliwość na winogrona jest nieprzewidywalna i różni się między psami, a nawet u tego samego psa. To, że raz nic się nie stało, nie oznacza, że następnym razem nerki wytrzymają.

„Psom trzeba dawać mleko”

Szczenięta piją mleko matki, ale dorosłe psy często słabo trawią laktozę. Najlepszym napojem dla psa jest świeża woda.

Najczęstsze pytania

Podsumowanie

Najgroźniejsze dla psa produkty to ksylitol, winogrona i rodzynki, czekolada, rośliny z rodziny cebuli, orzechy makadamia, alkohol, kofeina, surowe ciasto drożdżowe, surowa wieprzowina i dziczyzna oraz gotowane kości. Trzymaj je poza zasięgiem psa, zabezpiecz kosz na śmieci i poproś domowników oraz gości, by nie dokarmiali psa przy stole. Gdy pies zje coś z tej listy, nie czekaj na objawy, tylko od razu zadzwoń do weterynarza.

Źródła: ASPCA Animal Poison Control Center, Merck Veterinary Manual (dział toksykologii), Pet Poison Helpline. Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza weterynarii.